Sikorski Juliusz Robert (1897 - 1981)
Sikorski Juliusz Robert (1897 - 1981)
Dużo mówimy o ramach czasowych Powstania Wielkopolskiego i o tym, że ktoś, kto wstąpił w szeregi wojska po 16 II 1919 r. był już żołnierzem Wojsk Wielkopolskich, ale nie był Powstańcem Wielkopolskim. A dziś przykład osoby, która wg Uchwały o nadanie Wielkopolskiego Krzyża Powstańczego przekroczyła linie demarkacyjną 24 IX 1919 r. i została uznana za powstańca, a Uchwałą W 4/72 mianowana do stopnia podporucznika.
Rodzi się tylko pytanie czy aby w Uchwale nie pomylono dat?
Juliusz Sikorski urodził się 13 I 1897 r. w Pelplinie na Pomorzu w rodzinie Juliusza (1867-1949) i Anny z d. Winklasz (1874-1928). Z tego związku urodzili się także Zofia (1895), Małgorzata (1899-1970), Edmund (1894), Jadwiga (1901-1987), Aleksander (1904-1975), Agata (*+1905), Gertruda (1906-1983), Felicja (1908 - 1983), Wanda (1910-1962) i Józef (1911).
17 VIII 1921 r. poślubił Franciszkę z d. Kowalke (4 IX 1895 - 20 V 1972, córka Franciszka i Katarzyny z d. Krzemińska).
Juliusz z zawodu był rymarzem.
Zmarł 27 I 1981 r. Pochowany na starym cmentarzu w Tczewie (Dziennik Bałtycki, 1981, nr 22).
...
Żołnierz armii pruskiej, brał udział w I wojnie światowej, a po jej zakończeniu wrócił do Pelplina, gdzie 26 I 1919 r. wstąpił do Straży Ludowej. 24 IX 1919 r. miał przekroczyć przekroczył linię demarkacyjną i wstąpić jako ochotnik do oddziałów powstańczych w Inowrocławiu. Warto w tym miejscu przypomnieć, że walki o Inowrocław w Powstaniu miały miejsce 5 - 6 I 1919 r., zakończone wyzwoleniem miasta przez oddziały powstańcze pod dowództwem ppor. Pawła Cymsa, stając się jednym z kluczowych zwycięstw powstania, z dużymi stratami po polskiej stronie, ale strategicznym przejęciem ważnego ośrodka.
Juliusz miał brać udział w walkach pod Gniewkowem i Inowrocławiem i tu znowu musimy wrócić do końca grudnia 1918 a początku stycznia 1919 r., bo w tym czasie o Inowrocław i jego okolice (w tym Zdziechowę), które były kluczowe dla kontroli nad regionem. Obszar na północ od Inowrocławia i Gniewkowa był ważny ze względu na przebieg linii kolejowych, co sprawiało, że obie strony starały się utrzymać tam kontrolę, a we wspomnianym wrześniu to już dawno było zarówno po walkach na tym odcinku, po podpisaniu rozejmu w Trewirze (16 II 1919) i Traktatu Wersalskiego (28 VI 1919). I dalej czytamy w Uchwale, że miał brać udział w walkach o Toruń, tyle, że … takich walk nie było, ponieważ miasto leżało poza głównym obszarem objętym powstaniem. Idąc dalej, wspomniany w Uchwale o nadanie WKP 63. pułk powstał 30 V 1919 r. pod nazwą Toruński Pułk Strzelców, a następnie zmieniono nazwę na 63. Toruński Pułk Piechoty (marzec 1920 r.), sformowany w Wielkopolsce z żołnierzy pochodzących z Pomorza, by wziąć udział w walkach o odzyskanie tych ziem, w styczniu 1920 r. wkroczył do Torunia, stając się ważną jednostką Wojsk Wielkopolskich, później Wojska Polskiego II RP. Pułk walczył m.in. w wojnie polsko-bolszewickiej. W świetle przytoczonych tu faktów należy uznać, że albo w Uchwale popełniono błąd podając miesiąc wrzesień, albo błąd powstał przy przepisywaniu do innego projektu WTG Gniazdo, a mianowicie Lista odznaczonych Wielkopolskim Krzyżem Powstańczym. Pomocna w wyjaśnieniu może być także kwerenda w Wojskowym Biurze Historycznym, gdzie znajduje się odrzucony 2 III 1936 r. wniosek do Komitetu Krzyża i Medalu Niepodległości. Po II wojnie światowej członek ZBoWiD.
źródła: Urząd Stanu Cywilnego Pelplin/1897; WBH, Kartoteka personalno - odznaczeniowa; WTG Gniazdo, Uczestnicy Powstania Wielkopolskiego i Lista odznaczonych Wielkopolskim Krzyżem Powstańczym.
©Genealogia Powstańców Wielkopolskich 2026